Patrick Berlinquette serinin 3. yazısında yönlendirme reklamlarının nasıl müşterileri aldatmak için kullanıldığını anlatıyor.

Pazarlamacılar genellikle [tooltip tip=”Yemle ve değiştir”: Yem ve anahtar internet satışlarında kullanılan bir sahtekarlık biçimidir. Müşteriler aradıkları ürünün düşük fiyatlı reklamına tıklarlar fakat aradıkları ürün yerine benzer fakat daha yüksek fiyatlı ürünlerle karşı karşıya getirilirler”]Yemle ve Değiştir Taktiği[/tooltip]’ni açıktan uygularlar. Fakat reklamverenlerin yöntemleri gün geçtikçe daha sinsi hale geliyor.

[tooltip tip=”Redirect”]”Yönlendirme”[/tooltip] kelimesi Google pazarlamacıları tarafından Yemle ve Değiştir Taktiği‘ni uygularken kullanılan terimlerden biridir. Google’daki klasik bir yararlı reklam sizi arattığınız anahtar kelimelerle alakalı sayfalara ulaştırırken, yönlendirme reklamları genellikle arattığınız kelimelere aykırı alternatifler gösterir.

Örneğin Google üzerinden iPhone 6S için arama yaparsanız ilk olarak önünüze iPhone 6S satın alabileceğiniz bir reklam gelir ve bu reklamı tıkladığınızda direkt olarak satın alım yapacağınız siteye yönlendirilirsiniz. Fakat bir yönlendirme reklamı aramanızı farklı yerlere saptırabilir ve Apple yerine önünüze bir Galaxy S6 reklamı getirebilir. Bu örnekte Samsung arama yapan kişiyi satın alma amacından saptırmaya çalışarak ona marka sadakatini sorgulatmaya ve Apple tercihini Samsung’a dönüştürmeye çalışır.

Google’da metin reklamı yoluyla verilen basit bir yönlendirme reklamı “Garip, belli ki S6 demek istedin”

Yukarıdaki örnekte bir reklamın, akıllı telefondan yapılan rutin bir aramada açık ve anlaşılabilir bir şekilde nasıl yönlendirildiğini inceledik.

Peki yeniden yönlendirilmenin algılanması biraz daha zor olsaydı?

Şimdi de reklamın ve sonuç sayfasının beklentilerinizi doğruladığını ve satın alım gerçekleştirildikten sonra bile yönlendirilmeyi fark etmediğiniz iki sinsi örneğe göz atalım.

  • Bir reklam Ahmet’e ilgilendiği yeni kripto para birimi hakkında tarafsız bilgi vermeyi vaat ediyor. Bunun yerine tıklaması Ahmet’i reklamverenin coin’in fiyatını manipüle etme niyetini gölgeleyen sahte haberlerle dolu bir dizi sonuç sayfasına yönlendiriyor.
  • Brad Google’da “Hilary Clinton harika.” ifadesini aratıyor. Önüne gelen reklamlardan birine tıklamasıyla ırksal ve dinsel ifadeler açıdan kışkırtıcı bir dil kullanan bir sayfaya ulaşıyor. (Bu şekilde 2016 ABD başkanlık seçimlerinde adaylar veya seçim süreci hakkında arama yapan insanlar Google ile ortaklık yapan anonim hiper-partizan sitelerin reklamlarına maruz bırakılarak sahte ve önyargılı haberler içeren sitelere yönlendirildi.)
Başarılı pazarlamacılar yüksek kârlı yeniden yönlendirmenin uzun bir süreç olduğunu bilirler. Bu süreç haftalarca veya aylarca siz hem çevrim içiyken hem de çevrim dışıyken devam edebilir.

Tecrübesiz pazarlamacılar yönlendirme reklamının yararlarının iPhone örneğinde olduğu gibi satıcının marka sadakatinin sona erdirilmesiyle sınırlı olduğunu düşünebilir. Bu noktada başarısız pazarlamacıların atladığı 3 önemli detay vardır.

  1. Yeniden yönlendirmenin ilk tıklama sonrası hızlı bir şekilde sona ermesi gerekmez. Bu süreç haftalarca hatta aylarca sürebilir.
  2. Yeniden yönlendirme sadece e-ticaretle sınırlı değildir.
  3. Yeniden yönlendirme sadece dijital dünyayla sınırlı değildir.

Gelişmiş bir yönlendirme biçiminin bir Google kullanıcısına ne kadar zarar verebileceği hakkında bir fikir edinmek için alkolik olan Leasha Ali’nin rehabilitasyon macerasını inceleyelim.

Leasha uzun bir bağımlılık sürecinin ardından alkol problemi için rehabilitasyona gitmesi gerektiğinin farkına vardı. Günümüzde birçok insanın yaptığı gibi sorunlarını çevresine veya profesyonel birine anlatmak yerine Google’da aratmayı seçti ve bunun karşılığında bir dizi reklamla ödüllendirildi. Önüne gelen sonuç sayfası ona probleminin çözüleceği konusunda teminat verdi fakat göze çarpan reklam palmiye ağaçlarıyla ve güzel manzaralarla donatılmış Florida’daki bir rehabilitasyon merkezi içindi.

Reklamdaki numarayı aradığında farkında olmadan rehabilitasyon merkezi yerine üçüncü parti bir çağrı merkezine bağlandı. Telefondaki temsilci Leasha’ya rehabilitasyon merkezini tatil yerine benzeyen atmosferi sayesinde başarılı bir şekilde pazarladı ve ona tedavisinin hiçbir maliyeti olmayacağını söyledi. Temsilcinin vaatleri elbette doğru değildi fakat Leasha bunu fark etmeden önce onun uçağa binmesini sağlamayı başardı.

Leasha saatler süren bir yolculuktan sonra sonradan dönüştürülmüş ve bitik halde olan rehabilitasyon merkezine ulaştı. Merkezdeki personel tahmin edileceği üzere karmaşık sağlık sorunlarını tedavi edebilecek nitelikte değildi. Leasha yataklarla dolu bir odada fiziksel ve ruhsal anlamda yoksunluk kriziyle karşı karşıya kaldı. Savunmasız bir anında bir doktordan veya çevresinden yardım almak yerine Google reklamlara başvurarak insan kaçakçılığına benzer bir aldatmacanın kurbanı oldu.

Yukarıdaki örnekte hedef şaşkın, duygusal ve yardıma muhtaç haldeyken sömürülmüş oldu. Rehabilitasyon reklamındaki telefon numarası Google tarafından oluşturulan bir yönlendirme numarasıydı. Bu numaralar normalde çevrim içi veya çevrim dışı başka hiçbir yerde mevcut olmadıklarından izlenmeleri veya kontrol edilmeleri mümkün değil. Yönlendirme numaralarının takip ve kontrol edilebilirlikten uzak olması da rehabilitasyon reklamının arkasındaki kişilerin Leasha’yı [tooltip tip=””Üçüncü taraf (3P)”, sahip olmadığı bir işletmenin Google Benim İşletmem’deki iş bilgilerini yöneten yetkili bir ajanstır. “]üçüncü taraf[/tooltip]a bağlamasını ve onu etkileyerek satış yapmasını sağladı.

Bir rehabilitasyon adına reklam yayınlayan bir pazarlamacıya genellikle reklam harcamalarının belirli bir yüzdesi kadar ödeme yapılır. Burada, pazarlamacı, pazarlamacının müşterisi (aracı olarak reklamveren) ve üçüncü taraf temsilcisi Leasha’nın pazarlamacını tarafından içine itildiği çaresiz yolculuğundan güzel bir şekilde yararlanarak ceplerini doldururlar.

İnternette arama yapan bir kişinin ürün bağlılığını yönlendirme yoluyla değiştirebileceğimizi gördük.

Madem bir kişinin ürün bağlılığını yönlendirme yoluyla değiştirebiliyoruz, bu şekilde daha büyük değişiklikler yapamaz mıyız? Örneğin bir kişininin ideolojisini, inançlarını veya bağımlılıklarını değiştirmek gibi?

Yönlendirme reklamları genellikle para kazandırabilecek çaresizlik durumu içinde olan insanları etkilemek amacıyla kullanılır. Fakat bunun yanında para kazanamayacakları çaresizlik durumu içinde olan insanlara reklamları gösterildiğinde ne olacağını görmek isteyen reklamverenler de var. Bu reklamverenlerden biri de Google’ın bizzat kendisi!

Yönlendirme Yöntemi yönlendirme reklamları kullanarak aşırılık yanlılarını ortadan kaldırmak için Google’ın başlattığı bir projeydi. 2016 yılının ilk sekiz haftasında hepsinin IŞİD’e güçlü sempati duyduğu bilinen yaklaşık 321.000 kişi aşırılık yanlısı içeriğe ilgi göstermek üzere tasarlanmış yönlendirme reklamlarını tıkladı. Reklamlara tıklayan IŞİD sempatizanları beklediklerinin aksine görüşlerini destekleyen bir sayfaya gelmek yerine IŞİD’in örgüte alım yapma süreci hakkındaki iddiaları çürüten videoların bulunduğu oynatma listesine yönlendirildi. Çoğu ziyaretçi yönlendirildikleri oynatma listesinden çıkış yapmadı ve videolar yarım milyondan fazla izlenme aldı.

Google’ın Yönlendirme Yöntemi’nde kullandığı yönlendirme reklamları

Fikir başlangıçta şirket için yeni bir deneyimdi çünkü projenin tasarlanabilmesi için Google uzun yıllardır savaştığı reklam teknolojisini kullanmak zorunda kaldı. 2003’ten 2012’ye kadar Scientology, kürtaj, seks işçisi hakları ve [tooltip tip=”Gemi seyahati, gemide sunulan her türlü hizmet ve liman ziyaretlerinden oluşan bir turistik ürün olan kruvaziyer turizmi sağlayan şirketler.”]kruvaziyer şirket[/tooltip]lerin kanalizasyon arıtma süreçlerini destekleyen kişileri yönlendirmeye çalışan reklamverenleri kapattı. Onlara göre başarılı ve işleyen bir fikir olan Yönlendirme Yöntemi, bazı rakipleri tarafından “düşünce polisliği” olarak adlandırıldı.

Siz de kendi propagandacınız olabilirsiniz.

Google Yönlendirme Yöntemi projesini uygularken kullanıcı verilerinin kaçınılmaz olarak kullanılmasının kullanıcının yararına olacağını fikrini benimsedi. Google’ın yan kuruluşu Jigsaw’ın Araştırma ve Geliştirme Başkanı Yasmin Green yönlendirme reklamlarla yapmaya çalıştıklarının “İçeriği kontrol etmek değil, bağlam yaratmak” olduğunu söyledi. Ancak söz konusu bağlam yaratılırken bizim için aşırılığı neyin oluşturduğuna ve aşırı görülen şeye erişilmemesi gerektiğinin kararını Google’ın vermesi amaçlarının içeriği kontrol etmekten uzak olduğu konusundaki söylemleriyle tezat oluşturuyordu.

IŞİD’i caydırmaya çalışan bir kampanyaya karşı çıkmak zor ve belki de IŞİD ilk yeniden yönlendirme ilk kez kullanılma sebebiydi ancak Google insanların ideolojisini değiştirmek için Yönlendirme Yöntemi teknolojisini son kez kullanmıyordu. IŞİD sempatizanları ile pilot programın tamamlanmasından sadece yedi ay sonra Jigsaw sessizce Amerika’daki aşırı sağ ideolojilerini engellemek için yönlendirme reklamları kullanacaklarını açıkladı.

Google’ın dijital ortamlardaki reklamları yönlendirme amacıyla kullanmaya başlaması yeterince ürkütücü değilmiş gibi şimdi halkı kendi yönlendirme reklamlarını oluşturmaya davet ediyor. Yönlendirme Yöntemi’ne dair detaylı bir plan bırakan Google, yalnızca bir pazarlamacının değil herhangi bir yerdeki herkesin kendi gündemleri için yönlendirme reklamlarını kullanmaya başlamak için izleyebileceği adımları tek tek açıklıyor. 500 ABD doları ve bir Google Ads hesabının nasıl oluşturulacağına dair temel bilgilerle (ki Google bunun için ücretsiz dersler de sağlıyor), herkes kendi istediği şeyin propagandacısı olabilir. Aslında iyi niyetli ve eşitlikçi görünen bu çalışma ileride pek çok soruna ve manipülasyona yol açabilecekmiş gibi görünüyor.

Halktan veya tecrübeli olması fark etmez, bir reklamverenin değiştirebileceği tek şeyin çevrim içi alışveriş alışkanlıklarınız olduğunu mu zannediyorsunuz? Serimizin bir sonraki bölümünde sosyal mühendisliğin hayatınızda neler üzerinde etkili olabileceğine değineceğiz.

Kaynak: Medium

Share:

administrator

Yıldız Teknik Üniversitesi Kontrol ve Otomasyon Mühendisliği 4. sınıf öğrencisi olan Kardelen, yeni filmler ve müzikler keşfetmenin yanında teknolojik yenilikleri takip etmekten büyük keyif alıyor ve kendisine ilginç gelen şeyleri Gelecek Burada için yazıyor çiziyor, hatta bizzat Gelecek Burada'nın podcast yayınlarını yürütüyor.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir