Gelecek çoktan geldi mi? Pandemi, eğitimden sağlığa birçok alanda olduğu gibi teknoloji sektöründe de deyimi yerindeyse zamanı sıkıştırarak mevcut eğilimleri hızlandırdı. Farkına varmadan pandemi döneminde yaklaşık 10 yılı birkaç ay içerisinde geride bıraktık gibi görünüyor. Bu durum bizi nasıl etkiliyor? Özellikle yeni bir iş arıyorsanız veya kariyerinizde ilerlemek istiyorsanız, başlamak için yeni fırsatlar sunan bir döneme denk geldiğimiz söylenebilir. Gelecekte mesleğini kaybetme korkusu yaşayan bir çalışansanız bu cümle pek inandırıcı gelmeyebilir. Dijitalleşmeyle birlikte birçok meslek grubu gelecekte mesleğimize veda etmek zorunda mı kalacağız endişesiyle yüzleşti ve yüzleşmeye devam ediyor. Ancak atlamamamız gereken bir nokta bulunuyor: Dijitalleşme ve teknoloji bizden aldığı ya da alacağı kadarını ve hatta belki de daha fazlasını bizlere geri vermeye hazır olabilir.

Küresel, bölgesel ve endüstri gündemlerini şekillendirmek için toplumun önde gelen siyasi, ticari, kültürel ve diğer liderlerini bir araya getiren Dünya Ekonomik Forumu (WEF), pandemi döneminde tecrübe etmekte olduğumuz dijitalleşme döneminin yeni meslekleriyle bizleri tanıştırıyor. WEF tarafından hazırlanan “Geleceğin en iyi 10 mesleği” listesi post pandemi dönemine dair umutlarımızı yeşertmeye yetecek mi gelin birlikte bakalım.

2030 yılı ve ilerisine dair meslek tahminleri

1. Evden Çalışma Uzmanı

2020’den önce şirketlerin %5’inden azının uzaktan çalışma politikalarına sahip olduğu tahmin ediliyor. Şimdiyse uzaktan çalışmanın normalimiz olmaya devam ettiği bu dönemde, pandemi sonrası beklentileriyle birlikte şirketler evden çalışma deneyimini optimize etmek için harekete geçmek istiyor. Evden çalışma uzmanlığının yarının fütürist bir işi olmaktan çok uzak olduğu inkâr edilemez, zira şimdiden bir meslek hâline dönüşmeye başladı. Virüs salgını sırasında şirket yöneticileri evden çalışan on binlerce çalışanı nasıl yöneteceklerine dair çözüm arayışına girdi.

İşin kalitesini sürdürebilmek için GitLab, Facebook, Twitter ve Quora dahil olmak üzere birçok teknoloji şirketi, uzaktan çalışma sorunlarına odaklanan yeni roller oluşturdu. Şirketler, bazı çalışanların haftada iki veya üç gün ofiste olacağı ve personelin büyük bir yüzdesinin uzaktan çalışmak istediği esnek bir hibrit çalışma modeline yöneldikçe bu yeni düzeni kontrol edebilecek rollerin ihtiyacı hissedilmeye başlandı. Bu doğrultuda uzaktan çalışma uzmanı/sorumlusu/yöneticisi gibi evden çalışan kişilerin iyi bir deneyim yaşamasını sağlamak için gerekli tüm teknoloji, yazılım, bilgisayar, iletişim araçları, mobilya ve demirbaşları sağlamaktan sorumlu meslekler ortaya çıkmaya başladı. Evden çalışma uzmanlığı bunlardan yalnızca biri diyebiliriz.

2. Fitness Taahhüt Danışmanı

Pandemi nedeniyle aylarca süren karantina döneminde alınan fazla kilolar için sağlığımız adına harekete geçmemiz gerektiği konusunda hepimiz hemfikiriz. Apple akıllı saatler ve FitBit panoları gibi dijital giyilebilir cihazlarla danışmanlığa yönelik tahmine dayalı ve önleyici yaklaşımlar, zindelik ve insan sağlığını koruma bilincini birleştiriyor. Geleceğin Bilişsel İşleri (CJoF) Endeksi’ne göre, 21’in ilk çeyreğinde %28,7 büyüyen bir rol olarak karşımıza çıkan bu danışmanlık hizmeti pandemi sonrası dönemde de sektör payını artırabileceğe benziyor.

3. Akıllı Ev Tasarımcısı

Covid-19 döneminde benimsediğimiz en temel ilkelerden biri “evimiz kalemizdir” anlayışı oldu. Sosyal izolasyon sürecinde birçoğumuz evlerimizde hiç olmadığı kadar fazla vakit geçirdik. Evlerimiz yeri geldiğinde ofise yeri geldiğinde okula dönüştü. Hâl böyle olunca ev içerisindeki gereksinimlerimizi de daha iyi anladık. Bu noktada devreye akıllı ev sistemleri giriyor. Bu durum akıllı ev tasarımcısı/akıllı ev tasarımları yöneticisi gibi meslekleri beraberinde getiriyor.

 

Akıllı ev sistemleri

Evlerimiz ve dairelerimiz Google Nest gibi cihazlarla donatıldığında bu sistemler teknik açıdan işlerimizi kolaylaştırabilir. Birkaç örnek verecek olursak Samsung’un Family Hub buzdolabı, buzdolabında kalanları fotoğraflayarak diyetlerimize göre önerilerde bulunabilir. Amazon’un Alexa‘sı, ihtiyacınız olan tüm bilgileri size aktarabilir.

İşi biraz daha ileriye götürmek isteyen Apple, Google, Amazon ve diğer teknoloji şirketleri bir sponsorluk ittifakı kurarak bu yıl içinde Matter adlı bir ağ teknolojisini kullanarak akıllı ev cihazlarını sertifikalandırmaya başlayacak. Bu da yeni teknolojiyi daha geniş çapta kabul ettirmek için potansiyel olarak önemli bir adım olarak nitelendirilebilir. Ürünlerde ve ambalajlarda yer alan yeni Matter logosu, Amazon Alexa ile yaktığınız ampuller veya Google Home ile izlediğiniz görüntülü kapı zili gibi akıllı cihazların birbiriyle uyumlu olduğunu gösterecek. Elbette bunlar hâlihazırdaki siber güvenlik endişelerimize yenilerini eklemekten de geri durmayacağa benziyor.

4. Genişletilmiş Gerçeklik (XR) Danışmanı

Salgın sürecinde dijital ve teknoloji tabanlı faaliyetlerde önemli bir artış oldu. Sanal gerçeklik (VR), artırılmış gerçeklik (AR) ve karma gerçekliği (MR) içeren genişletilmiş gerçeklik (XR), tüketiciler tarafından kullanımda rağbet görerek ilgili kitlelere ulaşmak isteyen markalar arasında giderek daha popüler hâle geldi. Mobil kullanımdaki artış ve herkesin daha fazla çevrim içi olması, “video oyunlar oynamak, sanal alışveriş ve 360 ​​derecelik sanal seyahat deneyimleri ” bu artışı etkileyen önemli faktörler oldu.

Fiziksel ve sanal dünyayı tek bir düzlemde birleştiren genişletilmiş gerçeklik (XR) daldırma danışmanları teknik sanatçılar ve yazılım mühendisliği ile birlikte çalışarak eğitim ve iş gücü iş birliği en iyi şekilde ölçeklendirmeyi hedefliyor. İş gücü eğitimi ve/veya çıraklık eğitimleri (örneğin Mursion gibi) için AR ve VR sınıfı, çalışanların hızlı bir şekilde üretken olmasını sağlamaya hazırlanıyor.

5. İş Yeri Mimarı

Pandemi sonrası ofis mimarisinde sağlık taramalarından asansör yolculuklarına kadar her şey büyük bir dönüşüme uğramak zorunda kalacak. Çalışan refahının önemi ve bir şirketin gayrimenkul varlıklarının insan merkezli tasarımının onu nasıl etkileyebileceği, artık işin geleceği için pandemi öncesi döneme göre çok daha fazla önem taşıyor. Çalışanların ofise dönmesi, aşı yaptırması, maske takması, ofiste aynı anda kaç kişi olması, uygun mesafenin sağlanması ve uzaktan çalışma seçenekleri gibi konuların rayına oturtulması gerekecek. Bu ihtiyaç da iş yeri ortamı mimarları kavramını hayatımıza dahil edebilecek önemli bir etken. İş yeri ortamını yeniden dizayn edecek mimarların bu dönüşümü teknoloji desteği olmadan gerçekleştirmesiyse bir hayli zor görünüyor.

Dikkat! Bu iş yerinde dönüşüm var.

Pandemi döneminde sizlere aktardığımız birkaç haberi tekrar paylaşmak isteriz:

“Artan talebe ayak uydurmak için sosyal mesafeden ve diğer güvenlik önlemlerinden kaçındığı gerekçesiyle gündeme gelen Amazon, bu yaklaşımı değiştirmek adına olacak ki çalışanlarının sosyal mesafe kontrolünü sağlamak için yapay zekâ tabanlı “mesafe asistanlarını” devreye soktu.”

Amazon’dan Adım Adım Kontrol: Mesafe Asistanı adlı yazımdan bir kesit

Geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklama ile çalışanlarının istemedikleri sürece ofise dönmek için zorlamayacaklarını açıklayan Google, pandemi sonrası çalışma koşullarının her çalışan için uygun olmadığını belirtiyor. Ancak her firma Google gibi çalışanlarına iş yerine gelmeme gibi bir seçenek sunmuyor veya sunamıyor. Bu konuda çalışmalarda bulunan İsrailli bir girişim, iş yeri tavanlarına monte edilmiş akıllı sensörleri kullanarak sosyal mesafeyi korumaya yardımcı olacaklarını düşünüyor.

Kemal Berk Önver’in Sosyal Mesafe Sensörü: PointGrab adlı yazısından bir kesit

6. Algoritma Ön Yargı Denetçisi 

Çevrim içi yaşam tarzımız dijital firmaların algoritmalarından elde edilen rekabet avantajını hızlandırdı. Ancak veriler üzerindeki artan yasal inceleme göz önüne alındığında ve bunların nasıl oluşturuldukları söz konusu olduğunda, denetimler yoluyla doğrulamanın geleceğin iş gücünün de adil iş gücü olmasını sağlamaya yardımcı olacağı su götürmez bir gerçek.

Daha önce Twitter, algoritmasındaki bir ırkçılık sorunuyla gündeme gelmişti. Benzer bir durum Bilgisayar Bilimcisi Joy Buolamwini’nin kendisiyle gözetleme oyunu oynayan bir robotun sorunlu olduğunu fark etmesiyle yaşandı. Yapay zekâ, Ganalı-Amerikalı Buolamwini’nin “koyu tenli yüzünü” algılayamadı. Buolamwini ayrıca “Microsoft, IBM ve Megvii tarafından üretilen ticari olarak satılan üç yüz tanıma teknolojisinin, beyaz erkekler üzerinde neredeyse mükemmel bir şekilde (%99) çalışırken, zamanın yaklaşık %35’inde daha koyu renkli kadın yüzlerini yanlış tanımladığını” buldu.

Bu gibi durumların daha fazla yaşanmaması ve ırkçılık gibi bir problemin 21. yüzyıl dünyasında ne insanlar ne de teknolojiler arasında yer almaması adına önemli girişimlere ihtiyacımız var. Algoritma ön yargı denetçisi en azından teknolojiler arası böyle bir problemin ortadan kaldırılmasına yardımcı olabilir.

7. Veri Dedektifi 

Veri bilimciler, CJoF Endeksinin teknoloji ağırlıklı “Algoritmalar, Otomasyon ve Yapay Zekâ” ailesinde en hızlı büyüyen iş gücünü oluşturmaya devam ediyor. 2021’in ilk çeyreğindeyse %42 büyümeyle liderliğine devam etti. Geleceğin mesleklerine bakıldığında, veri bilimi talep gören bir alan olmayı sürdüreceğe benziyor. Bu yüksek talep göz önüne alındığında veri dedektifleri, şirketlerin büyük verilerdeki gizemleri araştırmasını sağlamak için önemli bir rol oynayacak.

8. Siber Felaket Tahmincisi

COVID-19’un yanı sıra 2020’nin bir diğer büyük felaketinin siber saldırılar olduğu söylenebilir. Peki ya tüm bu siber saldırıları önceden keşfetmek ve etkisiz hâle getirmek için birilerini işe alma şansınız olsaydı ne yapardınız ya da böyle bir işe alıma ihtiyaç duymaya devam edecek miyiz?

Bunun gibi siber saldırı olayları tahmin etme yeteneği önlem alınabilmesi açısından büyük önem taşıyor. CJoF Endeksi az önce sorduğumuz soruya cevabımızın maalesef ki evet olmasını doğruluyor: Siber Felaket Tahmincisi rollerindeki büyüme 2021’in ilk çeyreğinde %28 arttı. Görünen o ki bu tür mesleklere ihtiyacımız her geçen gün giderek artacak.

9. Gelgit Suyu Mimarı

İklim değişikliğinin ve deniz seviyesinin yükselmesinin küresel zorluğu, mevcut koşullar göz önüne alındığında ciddi bir problem olmaya devam edecek. Gelgit suyu mimarları, 21. yüzyılın en büyük inşaat mühendisliği projelerinden bazılarında doğaya karşı değil, doğayla birlikte çalışacak.

10. İnsan-Makine Takımı Oluşturma Yöneticisi

Pandemi olsun ya da olmasın, iş yerlerinde robotların durmaksızın yükselişi hız kesmeden devam ediyor. İnsan-Makine Takımı Oluşturma Yöneticileri, insanlarla robotların kesiştiği noktada çalışacak ve iş birlikleri yaratılmasını sağlayacaktır. Robotik teknisyenleri gibi öncü rollerin giderek artacağı öngörülüyor.

Gelecek Bizden Neler Bekliyor?

Virüsün ardından küresel iş gücü piyasalarının nasıl toparlanacağını tam olarak tahmin etmek imkânsız olsa da liderler işin geleceğini kendi kuruluşlarının önceden plan yapması için bir prizma olarak kullanabilir. Salgının bize öğrettiği bir ders varsa, o da değişimi öngörmektir. İş piyasasının teknoloji tabanlı inovasyonlar karşısında nasıl uyum sağladığını ortaya koyan öncü göstergeler aracılığıyla işin geleceğinin gerçek zamanlı olarak nasıl değişebileceğinin öngörülebilmesi gerekiyor.

Dememiz o ki gelecek bizden öngörü bekliyor.

Peki Biz Gelecekten Ne Bekliyoruz?

Yıkıcı teknolojiler üzerine içerik tüketen/üreten bir grup gönüllü öğrenci/çalışan olarak çeşitli içeriklerimizi sizlerle paylaşıyoruz. Bu süreçte öğrenirken paylaştık paylaştıkça ilham aldık. Gelecek Burada mottosuyla yola çıkmışken bizlerin gelecekten ne beklediğine değinmeden geçmek olmayacaktı. Dünya Ekonomik Forumu’nun yayınladığı Geleceğin Meslekleri listesine ek olarak takım arkadaşlarımın yorumlarına da yer vermek istedim. Ne de olsa Gelecek Burada!

Robot Tercümanı/Rehberi:

Evde kullanılan robotlar bir yana, özellikle iş odaklı robotların yaygınlaştığı ilk dönemlerde, insanların derdini robotlara anlatabilmesi biraz zor olacak gibi. Bu noktada uzman/tercüman diyebileceğimiz kişilerin insanlarla robotlar arasındaki iletişimi dengelemeye odaklanması beklenebilir.

Robot İlişki Koçu:

Robotum beni niye sevmiyor, robotum geceleri beni öldürme yeminleri mi ediyor diye endişelerin varsa ilişki koçuna gitmen gerekecek.

Robot Eğitmenleri/Robot Okulları:

Robotların neler yapmasını daha iyi öğrenmeleri için her gün belirli saatlerde okul gibi bir yere gidebilirler ve burda bu eğitimleri kontrol eden ve yöneten eğitmenler olabilir.

Sanal Dünya Reklamcısı:

Metaversal dünya gibi tamamen sanal dünyalar için geliştirilen özel reklamlar illaki olacaktır, bu alandaki reklamların analizini üstlenen bir iş olabilir.

Dijital Dönüşüm Danışmanı:

Şu an aslında tek tük var ama büyük firmaların da blockchain ve yapay zekâ gibi konularda entegrasyonunun artmasıyla birlikte kobilerin vs. bu dönüşüme dahil olması gerekecek. Kobiler bu “know how”a sahip olmayacağı için ciddi boyutta bir danşman gereksinimi doğabilir.

Mahalle 3D Yazıcıları:

Sürdürülebilirlik için toplu üretimi durdurmak ve bireysel üretime yönelmek gerekiyor ama herkesin de 3D yazıcıda üretim yapma yeteneği veya vizyonu olmayacaktır. Mahallede kurulan bakkalımsı 3D yazıcı merkezleri, cüzi miktarlarda muhit sakinlerine hizmet verebilir. Aynı şekilde büyük firmalar da bazı noktalara istasyon kurarak müşterilerinin isteklerini kargo derdi olmadan ulaştırabilir. Bu meslek olmadı ama olsun.

Kişisel VR Mimarları:

VR dünyada hepimizin arsası evi vs. olacaksa ve bu evler NFT olark saklanacaksa, güzel ev = güzel para anlamına gelebilir. Bu noktada ben kendi evimi kendim inşa etmem, mimar/tasarımcı tutarı ya da marketplace’te özel tasarım ev satan birilerinden seçip alırım. Aynı şey kıyafetler ve diğer seçenekler için de geçerli tabii.

Robot Levazımatçısı:

İnsanlar duygusal canlılar. Gündelik hayatlarında yer alan robot yardımcılarına, belki aşklarına güzel bir vedada bulunmak isteyecektir. Belki üzerine toprak atacak belki küllerini savuracak, belki de acısını hafifletmek için fişini çekecektir… Sonsuzluğa perde açılan bu yolculukta robot levazımatçınız sizin her zaman yanınızda olacak.

Kaynak: Weforum, Forbes

Share:

administrator

Boğaziçi Üniversitesi Yabancı Diller Eğitimi 4. Sınıf öğrencisi olan İrem; eğitim teknolojileri ve psikolojisi, sosyal psikoloji, dil öğreniminde teknolojinin etkisi gibi alanlarda öğrenime ve paylaşıma olan ilgisiyle beraber geleceğin nerede olduğunu araştırıyor.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir