Birçok dijital uygulama ve platform yüz tanıma sistemleri sebebiyle veri güvenliği açıklarına sebep olabiliyor. Bu durum doğal olarak toplumsal endişeleri beraberinde getiriyor. Zaman zaman bu endişelerin kaynağı olarak gündeme gelen Facebook bu kez yüz tanıma sistemini kapatma kararıyla gündeme geldi.  Bir milyardan fazla insanı etkileyecek bu adım ne anlama geliyor ve kapsamı nedir gelin birlikte inceleyim.

Şirket, yaptığı açıklamada toplumsal endişeleri öne sürerek bu ay içerisinde yüz tanıma sistemini kapatacağını ve 1 milyardan fazla kullanıcının yüz tarama verilerini sileceğini söyledi. Açıklamalara göre bu değişiklik aynı zamanda görme engelli bireyler için oluşturulan otomatik fotoğraf açıklamalarının artık görüntülerdeki kişilerin adlarını içermeyeceği anlamına geliyor. “Otomatik Alternatif Metin” olarak adlandırılan bu teknoloji şu anda fotoğraflardaki kişilerin isimlerini tanımlamak için yapay zekâyı kullanıyor. Ancak yüz tanıma sistemi olmadan bu teknoloji yalnızca bir fotoğrafta kaç kişinin olduğunu tanımlayabilir hale gelecek.

Fotoğraflardaki kişilerin isimlerini tanımlama özelliği: Otomatik Alternatif Metin

“Yüz tanıma teknolojisinin toplumdaki yeri hakkında birçok endişe var ve düzenleyiciler hala kullanıma yön veren net bir kurallar dizisi sağlama sürecinde. Bu devam eden belirsizliğin ortasında, yüz tanıma kullanımını belirli kullanım şartlarıyla sınırlamanın uygun olduğuna inanıyoruz.”

-Facebook’un yeni marka girişimi Meta’nın yapay zekâ başkan yardımcısı Jerome Pesenti

Bu Adım Neleri Etkileyecek?

Atılan bu adım, Facebook’un ürünlerine entegre ettiği tartışmalı bir teknoloji kapsamında büyük bir değişimi işaret ediyor ve kullanıcılara başkaları tarafından yayınlanan fotoğraf ve videolarda göründüklerinde otomatik bildirim alma seçeneği sunuyor.

Dikkat: Yeni eklenen bir fotoğraf sizin görüntünüzü içeriyor olabilir!

Facebook, akıllı gözlükleri gibi ürünlerde yüz tanıma özelliğini geliştirmeyi de planlıyor. Örneğin yüz tanıma teknolojisi hatırlayamadığınız kişilerin adlarını bulabilmenizde size yardımcı olabilir. Ancak şirket çalışanları, böyle bir teknolojinin “takipçiler” tarafından kötüye kullanılabileceğine dair endişelerini dile getirdi. Bu endişelerden kaynaklanıyor olacak ki Facebook’un ilk akıllı gözlüğü Ray-Ban Stories, yüz tanıma teknolojisini içermiyor.

Facebook’un Yüz Tanıma Sistemi Gerçek Bir Tehdit Yaratıyor muydu?

Facebook, yüz tanıma özelliklerini sadece kendi sitesinde kullanarak yazılımını üçüncü şahıslara satmadığını öne sürüyor. Durum böyleyken dahi, veri gizliliği konuları şirket için bir baş ağrısı haline geldi. Facebook’un ne kadar yüz verisi topladığı ve şirketin bu tür verilerle neler yapabileceği hakkındaki endişeler defalarca dile getirildi. Bu verilerin yeni kurulan şirketler ve diğer kuruluşlar tarafından yüz tanıma yazılımını eğitmek için kullanılabileceği fikri bile bu endişelerin yersiz olmadığını gösteriyor.

2018: Facebook’ta, 6.8 Milyon kullanıcının fotoğrafları, 3. parti şirketlerin eline geçti

Bir API’de yaşanan hata yüzünden 13-25 Eylül 2018 günleri arasında 12 gün boyunca veri sızıntısının yaşanmış olduğunu tespit ettiklerini söyleyen Facebook, bu sırada 876 geliştirici tarafından geliştirilen 1500’e yakın üçüncü parti uygulamanın, bu uygulamaları kullanan 6.8 milyon kullanıcının fotoğraflarına erişmiş olabileceğini itiraf etti. Bu noktada Facebook’a yüklenen (upload edilmiş ancak paylaş tuşuna basılmamış) ve paylaşmaktan vazgeçilmiş fotoğrafların da yine bu 3. parti uygulamalar tarafından erişilebilir olduğunu vurgulamakta fayda var.

Facebook, GDPR gereği 72 saat içinde ‘yetkililere bildirme’ kuralını yerine getirdiklerini söyleyerek, sızan fotoğraflara sahip olduğu düşünülen 3. parti şirketler ile görüştüklerini belirtmişti.

Hasan Hüseyin Kesen’in “Veri Skandalları: Google, Amazon, Facebook, TikTok, Yemeksepeti” adlı içeriğinden bir kesit

Biraz Daha Geriye Gidelim

Federal Ticaret Komisyonu, 2019’da gizlilik şikayetlerini çözmek için Facebook’a 5 milyar dolarlık rekor bir para cezası verdiğinde, yüz tanıma yazılımı yine endişeler arasındaydı. Şirket ayrıca geçen yıl, bireylerin “yüz geometrileri” de dahil olmak üzere biyometrik bilgilerini kullanmak için Illinois sakinlerinin iznini gerektiren bir eyalet yasasını ihlal etmekle suçlandığı davada 650 milyon dolar ödemeyi kabul etmişti.

Facebook’un Bu Girişimi Nasıl Karşılandı?

Bazı dijital haklar savunucuları, Facebook’un yüz tanıma teknolojisinin tuzaklarını tanımasını memnuniyetle karşıladı, ancak yine de tamamen yasaklanması için çağrıda bulundu. Kâr amacı gütmeyen Fight for the Future kampanyasının direktörü Caitlin Seeley George, Facebook’un açıklamasının ardından ABC News’e verdiği demeçte şunları söyledi:

 “Yüz tanıma şimdiye kadar yaratılmış en tehlikeli ve politik olarak toksik teknolojilerden biridir. Facebook bile bunu biliyor.”

Hızla değişen dijitalleşme trendlerine ayak uydurmaya çalıştığımız bir dünyada bir de veri gizliliği endişelerimizi gidermeye çalışıyoruz. Şirketler bu konuda kullanıcılarına güvenli kullanım deneyimi sağlayacak köklü değişimlere imza atmadığı sürece bu endişelerimiz giderek artacağa benziyor. İlk Mars yerleşkesinde yaşayacak bireylerden biri ben olabilir miyim gibi konular hakkında konuşmak yerine güvenlik açıklarını tartışmak zorunda kalmaya devam ediyoruz.

Tüm siber tehditlerin ortadan kalktığı bir dijital dünyada buluşmak dileğiyle!

Kaynak: NYTimes, CNET, ABCNews

Share:

administrator

Boğaziçi Üniversitesi Yabancı Diller Eğitimi 4. Sınıf öğrencisi olan İrem; eğitim teknolojileri ve psikolojisi, sosyal psikoloji, dil öğreniminde teknolojinin etkisi gibi alanlarda öğrenime ve paylaşıma olan ilgisiyle beraber geleceğin nerede olduğunu araştırıyor.